Protesti transportnih radnika zbog šengenskih pravila počinju 31. augusta u Bosni i Hercegovini, Srbiji, Crnoj Gori i Sjevernoj Makedoniji. Organizatori traže posebno rješenje za ljude koji u Evropsku uniju ulaze zbog posla, a ne turističkog boravka. Ako Brisel ne reaguje, za 14. septembar najavljena je blokada graničnih prijelaza prema EU.
Šengensko pravilo otežava rad međunarodnog transporta
Pravilo prema kojem građani trećih zemalja mogu boraviti u šengenskom prostoru najviše 90 dana u bilo kojem periodu od 180 dana predstavlja ozbiljnu prepreku profesionalnim vozačima. Transportni sektor navodi da takvo ograničenje ne odgovara prirodi njihovog posla, koji podrazumijeva stalne ulaske i izlaske iz Evropske unije.
Dodatni pritisak donosi novi elektronski sistem ulazaka i izlazaka, poznat kao Entry/Exit System. Digitalno evidentiranje kretanja povećava rizik da radnici automatski prekorače dozvoljeni broj dana, što bi moglo usporiti protok robe iz Bosne i Hercegovine i drugih zemalja regiona.
Iz logističkog sektora poručuju da se radni boravak ne može posmatrati istim kriterijima kao turistički boravak. Njihov zahtjev je hitno i posebno rješenje koje bi omogućilo nastavak funkcionisanja međunarodnog transporta i održavanje veza s evropskim tržištem.
Protesti transportnih radnika počinju u Sarajevu
Konzorcij „Logistika“ najavio je protest u Sarajevu za ponedjeljak, 31. august, u 11 sati. Okupljanje je planirano ispred Parlamentarne skupštine Bosne i Hercegovine, odakle bi kolona trebala krenuti prema sjedištu Delegacije Evropske unije u Sarajevu.
Centralni skup u Sarajevu predviđen je od 12 do 14 sati ispred Delegacije EU. Tokom trajanja protesta očekuju se značajna usporavanja saobraćaja u glavnom gradu, jer će se učesnici kretati organizovanom kolonom prema mjestu okupljanja.
Član Konzorcija „Logistika“ Nikola Brković potvrdio je da će se istog dana održati akcije i u Srbiji, Crnoj Gori te Sjevernoj Makedoniji. Time najavljeni protesti dobijaju regionalni karakter, a organizatori nastoje zajedničkim pritiskom ubrzati reakciju Evropske unije.
Nova akcija na granicama najavljena za 14. septembar
Ministar komunikacija i prometa Bosne i Hercegovine Edin Forto potvrdio je da je bh. strana Evropskoj komisiji već poslala zvanične prijedloge. Predložena je fleksibilnija primjena postojećih pravila, uključujući privremeni način obračuna dozvoljenih dana do uspostavljanja dugoročnog viznog okvira.
Evropska komisija ranije je priznala postojanje problema i razmatrala mogućnost posebnog režima za radnike u transportu sa Zapadnog Balkana. Ipak, prema dostavljenom materijalu, iz Brisela još nije stigla konkretna i pravno obavezujuća odluka koja bi riješila pitanje njihovog boravka.
Ako protesti i regionalni pritisak ne donesu brzu reakciju, druga faza zakazana je za 14. septembar na graničnim prijelazima prema Evropskoj uniji. Usporavanje ili prekid teretnog saobraćaja mogao bi, prema upozorenju organizatora, pogoditi privredu BiH i poremetiti lance snabdijevanja u Centralnoj i Istočnoj Evropi.
Izvor: BUKA