Odluka UEFA-e da Beograd 23. maja 2029. ugosti finale Lige Evrope izazvala je oštru reakciju kolumniste Dragana Bursaća. On tu odluku posmatra u kontekstu javnog veličanja pravosnažno osuđenog ratnog zločinca Ratka Mladića u Srbiji. Bursać smatra da evropske osude gube smisao kada ih prati dodjela velikih sportskih događaja.
Beograd dobija domaćinstvo finala 2029. godine
UEFA je odlučila da se utakmica 23. maja 2029. igra na budućem Nacionalnom stadionu u Srbiji. Bursać navodi da je riječ o projektu koji vlasti u Beogradu predstavljaju kao simbol moderne i sportske Srbije, ali odluku povezuje s aktuelnim događajima nakon smrti i sahrane Ratka Mladića.
Kolumnista podsjeća da su evropski zvaničnici, Evropski parlament i predstavnici Sjedinjenih Američkih Država reagovali na prizore iz Beograda. U tim reakcijama izražavana je zabrinutost, dok je evropska komesarka Marta Kos poručila da slike ne predstavljaju srpsko društvo u cjelini i da se o dostojanstvu žrtava ne pregovara.
Bursać problem vidi u raskoraku između diplomatskih poruka i konkretnih odluka. Dok se govori o evropskim vrijednostima, suočavanju s prošlošću i poštovanju žrtava, Beogradu je dodijeljeno finale Lige Evrope, što autor tumači kao poruku da osude nemaju stvarne posljedice.
Kritika veličanja Ratka Mladića
U kolumni se navodi da je Mladić, pravosnažno osuđen za genocid u Srebrenici i ratne zločine, ispraćen kao nacionalni heroj. Bursać tvrdi da njegovo veličanje nije ograničeno na pojedince ili navijačke grupe, već da je prisutno u političkim strukturama, medijima, crkvi i državnim ceremonijama.
Autor posebno ističe pitanje poruke koju Evropa šalje državi u kojoj se osuđeni ratni zločinac javno slavi. Prema njegovom tumačenju, saopštenja o zabrinutosti, pozivi na pomirenje i rasprave u evropskim institucijama ostaju nedovoljni ako istovremeno ne utiču na odnose i odluke prema Beogradu.
Bursać zato ironično predlaže da bi eventualno podizanje spomenika Mladiću na Slaviji moglo biti predstavljeno kao put ka novim sportskim nagradama. Ta ironija služi mu da naglasi uvjerenje kako međunarodni akteri nagrađuju Srbiju uprkos javnom njegovanju kulta ratnog zločinca.
Srebreničke porodice i evropska politika
U tekstu se pažnja usmjerava i na porodice žrtava genocida u Srebrenici. Bursać podsjeća da majke i dalje tragaju za posmrtnim ostacima svojih najmilijih, dok se oko hiljadu žrtava još vodi kao nestalo, a pronađeni ostaci često nisu potpuni zbog premještanja tijela iz primarnih u sekundarne i tercijarne grobnice.
Nasuprot toj višedecenijskoj potrazi, autor postavlja sportsko domaćinstvo dodijeljeno Beogradu i reakcije međunarodnih institucija. Njegova osnovna teza jeste da se dostojanstvo žrtava ne može braniti samo riječima, dok istovremeno izostaju sankcije, zabrane ili politički uslovi koji bi pokazali da veličanje zločinaca ima cijenu.
Bursać zaključuje da međunarodna zajednica prema Balkanu primjenjuje politiku interesa, u kojoj sport, novac i poslovni odnosi imaju prednost nad suočavanjem s prošlošću. Njegova poruka završava provokativnim pitanjem o tome da li bi Beograd, nakon mogućeg spomenika Mladiću, mogao dobiti i domaćinstvo Mundijala.
